Elementarz
Istotą naszego projektu jest życzliwe nastawienie do dziecka, które niesie ze sobą pozytywne zmiany w jego życiu. Aby zrealizować nasze marzenie o przestrzeni sprzyjającej rozwojowi, określiliśmy sześć zasad, nazwanych przez nas Elementarzem. To one w sposób jednoznaczny mają wskazać reguły będące podłożem współpracy z każdym dzieckiem.
1. Zapewnij poczucie bezpieczeństwa
Każda nowa znajomość pociąga za sobą doświadczenie podekscytowania. Ten ktoś nowy, jest dla nas zagadką, wzbudzającą przy tym dużą dozę niepewności.
w sytuację, której chciałby tak naprawdę uniknąć. Nauka do tej pory niosła przecież ze sobą pasmo porażek.
To dlatego priorytetem w kontakcie z uczniem, i to od samego początku, pozostaje zadbanie
o atmosferę wzajemnego zaufania i otwartości, w której dziecko doświadczy spotkania z kimś, kto go szanuje i akceptuje, dla kogo właśnie staje się ważne. Jeśli przyjmę ucznia razem z „problemem” – takim, jakim jest, a nie wg swoich wyobrażeń, jaki chciałbym, aby był – mam dużą szansę, by udało nam się zaprzyjaźnić.
2. Ustal zasady współdziałania
Boimy się tego, czego nie znamy. Jeśli natomiast nie musimy się domyślać ani zgadywać, co nam wolno, a czego nie, porozumienie z drugą osobą nie powinno stanowić wielkiego problemu.
Dlatego tak ważne jest, aby w parze z życzliwością szły konkretne wymagania. Dziecko bowiem ulega łatwo impulsom. Bywa, że nie zawsze idą one w parze z potrzebami drugich. Każdy z nas ma jednak prawo do szacunku. Zaspokojenie tej potrzeby prowadzi do pozytywnej samooceny i poczucia własnej wartości. Ustalenie obustronnie obowiązujących zasad ma więc korzyści zarówno dla ucznia jak i wolontariusza. Uczeń zyskuje możliwość wypowiedzenia się na temat swoich i oczekiwań, doświadcza nie tylko wymagań, ale i respektowania własnych potrzeb. W atmosferze pozytywnego nastawienia łatwiej stosować reguły wyznaczone ze strony dorosłego.
Niezwykle ważnym jest szczery dialog z dzieckiem o tym, czego potrzebujemy od siebie nawzajem. Wzajemne ustalenia zapisujemy w formie tzw. KONTRAKTU, pod którym składamy swoje podpisy – uczeń i tutor.
3. Stosuj pozytywne komunikaty
Sprzeczności i konfliktów trudno uniknąć, ale warto pielęgnować to, co sprzyja porozumieniu. Zadbanie o sposób, w jaki ze sobą rozmawiamy, nie jest kwestią panującego trendu, ale czymś naturalnie potrzebnym i wręcz koniecznym.
Spośród wszystkich zasad prowadzenia rozmowy wybraliśmy fundamentalną: zastępujemy słowo nie – komunikatem o pozytywnym brzmieniu. Przykładowe nie krzycz brzmi zupełnie inaczej w formie proszę, mów ciszej. Nasza wypowiedź pozostaje ta sama w treści, niesie jednak w sobie apel, który ma być szansę przyjęty i zaakceptowany przez dziecko.
Dlaczego powinniśmy unikać negatywnych komunikatów? Jeśli jest ich zbyt wiele, uczeń przyjmuje tylko i wyłącznie negatywne informacje o sobie. Nie wie natomiast, co mógłby zrobić w zamian, aby postępować właściwe. Trudno wówczas mówić o możliwości pracy nad wysoką samooceną dziecka. Jeśli chcemy kształtować w uczniu pozytywny wizerunek, powinniśmy zadbać
o właściwy sposób komunikowania się – właśnie ten pozytywny.
4. Sprzyjaj osiąganiu sukcesów
Poczucie własnej wartości to podstawa do samorealizacji i życia w społeczeństwie. Dziecko zapewnia je sobie pod warunkiem otrzymywania dowodów na tę wartość z zewnątrz.
Najistotniejsze jest więc podprowadzenie dziecka do autentycznego doświadczenia tego, co wie i co potrafi. Sukces w Akademii Przyszłości to przede wszystkim sukces osobisty, efekt starań na miarę indywidualnych możliwości podopiecznego, które wolontariusz dostrzega i docenia. W nawet najłatwiejszym zadaniu, autentyzm przeżywania własnych osiągnięć i szczere uznanie ze strony wolontariusza mogą przemieniać sposób widzenia świata i samego siebie. Chcemy, by odkrywanie w sobie zdolności do odnoszenia sukcesu podczas zajęć z tutorem stawało się codziennym doświadczeniem.
5. Umacniaj samodzielność
Wspierając, chcielibyśmy rozwiązać wszystkie problemy drugiego… Tymczasem cała tajemnica skutecznej pomocy – również w nauce, to pokazać, w jaki sposób radzić sobie z pojawiającymi się trudnościami.
Staramy się więc tak organizować zajęcia, aby uczniowie mogli współdecydować o ich przebiegu jak również pracować samodzielnie. Podczas pracy bez stałego wspierania z zewnątrz – uczeń prawdopodobnie przeżyje niepowodzenie związane z postawionym zadaniem. W takiej sytuacji prowadzimy zajęcia i rozmowę tak, aby odczuł, iż porażka, choć niesie w sobie dyskomfort, nie będzie przyczyną ostrej krytyki czy odrzucenia jego osoby. Spokojna analiza popełnionych błędów potraktowana jako a’la gra strategiczna może okazać się paradoksalnie drogą do sukcesu…
Czy porażka może do czegoś być przydatna? To czas na ciekawą dyskusję z uczniem i jeszcze ciekawsze wnioski na temat odpowiedzialności za własne osiągnięcia.
6. Rozwijaj dociekliwość poznawczą i twórcze myślenie
Uczniowie rzadko przyznają się do tego, że lubią szkołę. Za to chętnie, wręcz ostentacyjnie wyrażają do niej swoją niechęć. Inaczej wygląda sprawa z poszczególnymi lekcjami, na które dzieci uczęszczają z przyjemnością, bo coś się na nich dzieje i po prostu jest fajnie!
Stawianie pytań, stosowanie niekonwencjonalnych metod wyjaśniania pewnych treści, pozwalanie na spontaniczność, życzliwe poczucie humoru – to wszystko może naszym zajęciom dodać niepowtarzalnego klimatu twórczości.
Innowacyjności sprzyja m.in.: zaciekawienie, odwaga do niezależności, nietłumiona ekspresja, fascynacja zadaniem. Zadbajmy o to, kreatywność stała się dla nas wyzwaniem!